Szczegóły atrakcji turystycznej
Kategoria: Dziedzictwo kulturowe

Huta Szkła Zawiercie


Huta szkła „Zawiercie” szczyci się stu kilkudziesięcioletnią historią. Najbardziej dynamiczny rozwój zakładu przypadł na ostatnie lata XIX w. Obecnie znany jest on m.in. z kontynuacji wieloletniej tradycji produkcji wyrobów ręcznie formowanych, dmuchanych – oprócz produkcji automatycznej. Zakład posiada też własną pracownię wzornictwa. Od 2004 r. huta szkła w Zawierciu znajdowała się na Szlaku Zabytków Techniki województwa śląskiego.

Tradycje produkcji wyrobów szklanych na ziemi zawierciańskiej są bardzo stare – znacznie wyprzedzają istnienie huty szkła. W roku 1884 firma „S. Reich i Spółka” przejęła istniejącą tu już wcześniej fabryczkę, przekształcając ją w nowoczesny zakład przemysłowy. Rozwój tutejszej huty, jak i w ogóle rozwój miasta, związany był z rozbudowującą się systematycznie Koleją Warszawsko-Wiedeńską. Wyroby zawierciańskiej huty szkła dość szybko zyskały sobie uznanie, stając się szeroko znane na przełomie wieków XIX i XX - nie tylko na obszarze Królestwa Polskiego, ale także na innych terenach carskiej Rosji oraz w cesarstwie Habsburgów. Wytwarzano tu szkło oświetleniowe, wyroby gospodarcze - kolorowe, malowane - a także szkło kryształowe, które po latach stać się miało sztandarowym, tutejszym produktem.

Najintensywniejszy rozwój hutnictwa szkła w Polsce przypada na przełom XVIII i XIX w. Wtedy też powstała Huta Szkła Zawiercie wykorzystująca bogatą tradycję wyrobu szkła na tym terenie. W 1884 roku do Zawiercia przybyli inwestorzy, którzy kierując się intuicją i znamienitą opinią o wytwarzanych na ziemiach zawierciańskiej produktach szklanych, przekształcili funkcjonującą tu znacznie wcześniej manufakturę w nowoczesny zakład przemysłowy.

Zwiększony asortyment

W latach międzywojennych asortyment systematycznie powiększał się, a wydany w 1925 r. trzeci katalog tutejszych wyrobów zawierał ok. 500 gatunków szkła oświetleniowego o różnych formach, często bogato zdobionych. W 1929 r. na Powszechnej Wystawie Targowej w Poznaniu zawierciańskie szkła i kryształy uzyskały dwa wysokie wyróżnienia: Wielki Złoty Medal oraz Dyplom Honorowy (za nowe rodzaje szkła oświetleniowego do lamp gazowych i elektrycznych). Do wyrobów z Zawiercia należało wtedy szkło bezbarwne oraz kolorowe: żółte, szmaragdowe, brązowe, fioletowe. Było ono w rozmaity sposób zdobione: szlifowane w różne desenie, malowane ręcznie, trawione w kwasie fluorowodorowym. W 1986 r. Huta Szkła Zawiercie przestawiła się na produkcję wyłącznie szkła kryształowego.

Huta obecnie

Zakład, który w ostatnich latach był modernizowany, obok innych form produkcji szkła kontynuował m.in. wielowiekową tradycję ręcznej produkcji. W 2016 roku zakład ogłosił upadłość.

Lokalizacja
ulica Towarowa 18
42-400 Zawiercie
Zawiercie
Jura Krakowsko-Częstochowska, Zagłębie Dąbrowskie
w mieście
Informacje ogólne
: obiekty przemysłowe, zabytki techniki
Ceny i udogodnienia
: możliwość filmowania, przewodnik, sklep z pamiątkami
: mówimy po angielsku
Dostępność
: cały rok

Nie jesteś zalogowany. Aby skorzystać z planera podróży musisz się zalogować.

Przejdź do strony logowania.

Atrakcje
Trasy
Galerie
Atrakcje
Zawiercie
Dworzec kolejowy to najstarsza budowla związana z komunikacją zbiorową na terenie Zawiercia, wzniesiona przy linii Kolei Warszawsko-Wiedeńskiej. Pierwszy, drewniany budynek dworca wybudowano tu w 1872 r. Obiekt murowany powstał niespełna dwadzieścia lat później, w 1890, jednak był on znacznie mniejszy niż budowla dzisiejsza. Tę ostatnią wzniesiono w latach 1910-13, a inwestycja uświetnić miała 300-lecie panowania w Rosji dynastii Romanowów.
Zawiercie
Bazylika Mniejsza pw. Świętych Apostołów Piotra i Pawła w Zawierciu to murowana, neogotycka świątynia wzniesiona w latach 1896-1903. W 1904 r. przed kościołem postawiono figurę Matki Bożej Niepokalanie Poczętej. W 1992 r. kościół podniesiony został przez biskupa Stanisława Nowaka do godności kolegiaty. Od roku 2009 świątynia posiada z kolei godność bazyliki mniejszej. Na placu przed obiektem, jeszcze w latach 90-tych XIX wieku, odsłonięto pomnik Jana Pawła II.
Zawiercie
Interesującym kompleksem zabytkowym w Zawierciu jest niewątpliwie osiedle robotnicze Towarzystwa Akcyjnego Zawiercie. Osiedle wybudowane zostało na przełomie XIX i XX w. przy (nieistniejącej już dziś) przędzalni bawełny, założonej jeszcze w 1833 r., a w drugiej połowie XIX w. kupionej przez berlińskich Żydów, Adolfa i Bernarda Ginsbergów. Stanowiło ono pierwsze zaplanowane i w pełni zorganizowane osiedle o zabudowie wielorodzinnej, posiadające także budynki użyteczności publicznej.
Zawiercie
Obiekt zwany Pałacykiem Szymańskiego to okazała willa dyrektora Towarzystwa Akcyjnego Zawiercie (TAZ), wzniesiona na przełomie XIX i XX w. Budowla stanowiła integralną część należącego do Towarzystwa osiedla robotniczego. Autorem projektu willi był warszawski architekt, Hugo Kuder. Na początku lat 90-tych XX w. Pałacyk Szymańskiego wpisany został do rejestru zabytków. Stanisław Szymański, generalny dyrektor TAZ, był także działaczem społecznym oraz filantropem.
zobacz więcej
Kalendarz wydarzeń